Vraag & antwoord

Spiraal met hormoon: MIRENA

  • Hoe betrouwbaar is het hormoonspiraaltje?

    In Nederland is maar één hormoonspiraaltje op de markt, genaamd MIRENA. Zowel onderzoek als praktijkervaring leert dat MIRENA een zeer betrouwbare anticonceptiemethode is. De betrouwbaarheid is mede te danken aan het feit dat je met het hormoonspiraaltje niet dagelijks aan je anticonceptie hoeft te denken. Er is daarom ook minder kans om je anticonceptie te vergeten. Overigens is geen enkele vorm van anticonceptie 100% betrouwbaar en geldt voor alle anticonceptiemethoden dat ze pas effectief kunnen zijn als ze correct en op het juiste moment worden ingenomen, gebruikt of toegediend.

  • Hoe snel na het plaatsen is MIRENA betrouwbaar?

    Als MIRENA tijdens de menstruatie - of in ieder geval binnen 7 dagen na het begin van de menstruatie - wordt ingebracht, ben je direct na het inbrengen beschermd tegen zwangerschap. Als MIRENA niet tijdens de menstruatie wordt ingebracht, moet je de eerste 7 dagen na het inbrengen een zogenaamde barrièremethode (bijvoorbeeld een condoom) gebruiken.

  • Hoe wordt het MIRENA spiraal in mijn baarmoeder geplaatst?

    MIRENA wordt bij voorkeur door een getrainde arts ingebracht. Je arts zal voor het plaatsen van een MIRENA spiraaltje eerst een inwendig gynaecologisch onderzoek doen om bijvoorbeeld de grootte en ligging van de baarmoeder te bepalen en om zwangerschap uit te sluiten. Het plaatsen van het MIRENA spiraaltje duurt daarna enkele minuten. In overleg met je arts kun je een plaatselijke verdoving krijgen of pijnstillers nemen voordat het MIRENA spiraaltje wordt ingebracht. Je vagina en baarmoedermond worden gedesinfecteerd en vervolgens wordt met een zogenaamde kogeltang de baarmoeder zo veel mogelijk gestrekt. Het MIRENA spiraaltje wordt nu ingebracht. Het inbrengen kan gepaard gaan met pijn, bloedverlies en soms flauwvallen. Omdat de pijn bij het inbrengen vaak vooral wordt veroorzaakt door het trekken aan de baarmoeder, is het innemen van een pijnstiller een uur voor de inbrengprocedure vaak effectiever dan een plaatselijke verdoving. Na de eerste menstruatie na de plaatsing van MIRENA moet je opnieuw worden onderzocht, waarbij de locatie en ligging van het MIRENA spiraaltje worden gecontroleerd door je arts.

  • Wat is het juiste startmoment voor het inbrengen van het hormoonspiraal?

    Voor advies over het juiste startmoment met MIRENA kun je contact opnemen met je arts.

  • Waar moet ik op letten tijdens het gebruik van MIRENA?

    Aan het uiteinde van de MIRENA zijn twee dunne draadjes bevestigd die na het inbrengen door je arts op de juiste lengte worden afgeknipt. Deze draadjes maken het voor jou mogelijk zelf te controleren of MIRENA nog op zijn plaats zit. Dit kun je het beste doen aan het eind van de menstruatie. Breng een vinger in je vagina tot aan de baarmoedermond: als je daar de dunne draadjes kunt voelen, zit MIRENA goed. Trek niet aan de draadjes, want daardoor kan de MIRENA naar buiten komen! Wanneer de draadjes niet meer voelbaar zijn, kunnen ze omhooggeschoven zijn in het baarmoederhalskanaal of kan de MIRENA mogelijk zijn verschoven. Het is ook mogelijk dat de MIRENA zich buiten de baarmoeder bevindt of geheel is uitgestoten. Raadpleeg in dit geval je arts. Hij/zij zal dan met behulp van bijvoorbeeld echografisch onderzoek vaststellen waar de MIRENA zich precies bevindt.

  • Hoe werkt MIRENA als anticonceptiemiddel?

    De anticonceptieve werking van MIRENA is gebaseerd op de volgende effecten:

    • Het slijm dat zich in het baarmoederhalskanaal bevindt wordt ‘taaier’, waardoor zaadcellen er moeilijker doorheen kunnen.
    • Door de afgifte van het hormoon levonorgestrel in de baarmoeder kunnen zaadcellen hier niet normaal bewegen en functioneren. Dit verkleint de kans op een bevruchting.
    • Het baarmoederslijmvlies (dit is de ‘binnenbekleding’ van de baarmoeder) wordt niet of nauwelijks opgebouwd. Hierdoor kan, als er toch een bevruchting plaatsvindt, een bevrucht eitje zich niet innestelen.
    • Door de aanwezigheid van een vreemd voorwerp in de baarmoeder (het MIRENA-spiraal) kan een eitje dat eventueel is bevrucht zich niet innestelen.
    • Bij sommige vrouwen wordt de eisprong (ovulatie) onderdrukt. Als er geen eitje vrijkomt, kan er geen bevruchting plaatsvinden.
  • Hoe werkt MIRENA bij overgangsklachten?

    Bij vrouwen in de vruchtbare leeftijd wordt tijdens de natuurlijke menstruatiecyclus - onder invloed van lichaamseigen oestrogene en progestagene hormonen - het baarmoederslijmvlies opgebouwd en ook weer afgestoten (de menstruatie). Bij vrouwen in de overgang houden de menstruaties uiteindelijk op en maakt het lichaam minder hormonen aan. Minder oestrogeen hormoon kan overgangsklachten (zoals ‘opvliegers’) veroorzaken. Een vrouw met overgangsklachten kan oestrogenen gebruiken om deze klachten tegen te gaan. Door het gebruik van oestrogeen hormoon wordt er ook weer baarmoederslijmvlies opgebouwd, maar als een vrouw niet meer menstrueert, wordt het slijmvlies niet meer afgestoten. Omdat een dikke laag baarmoederslijmvlies een vergrote kans op kanker van het baarmoederslijmvlies (endometriumkanker) kan geven, moet het baarmoederslijmvlies regelmatig worden afgebroken. Dit kan door - naast een oestrogeen hormoon - ook nog een progestageen hormoon te gebruiken een aantal dagen per maand (cyclus). Een andere mogelijkheid om overmatige groei van het baarmoederslijmvlies te voorkomen, is de groei van het baarmoederslijmvlies te onderdrukken. Dit is het geval bij MIRENA, als gevolg van de werking van het progestagene hormoon levonorgestrel in het spiraal.

  • Wanneer mag ik MIRENA niet gebruiken?

    In de hieronder genoemde situaties mag je MIRENA niet gebruiken. Als één van deze situaties op jou van toepassing is, moet je dit aan je arts vertellen voordat je Mirena gaat gebruiken. Het is mogelijk dat je arts jou in dit geval een ander anticonceptiemiddel (zonder hormonen) aanraadt.

    • Je bent zwanger of zou zwanger kunnen zijn.
    • Je hebt een kwaadaardige aandoening die voor de groei afhankelijk is van progestageenhormonen, zoals bepaalde vormen van borstkanker.
    • Je hebt acute of steeds terugkerende ontstekingen in het kleine bekken (in de onderbuik), of je hebt dat gehad.
    • Je hebt een ontsteking van de baarmoederhals (cervicitis).
    • Je hebt een ontsteking van de geslachtsorganen of een soa (sexueel overdraagbare aandoening).
    • Je hebt een ontsteking van het baarmoederslijmvlies na een bevalling (endometritis postpartum).
    • Je hebt in de afgelopen drie maanden een abortus ondergaan waarna er een infectie is opgetreden.
    • Je hebt een aandoening die je weerstand langdurig (chronisch) vermindert of die kan verergeren door bacteriën in de bloedbaan (bijvoorbeeld een afwijking van de hartkleppen of een aangeboren hartafwijking).
    • Bij jou bevindt het slijmvlies van de baarmoederhals zich ook op plaatsen buiten de baarmoederhals (cervixdysplasie).
    • Je hebt een kwaadaardige aandoening van de baarmoeder of de baarmoederhals, of er wordt vermoed dat je dit hebt.
    • Je hebt abnormale bloedingen uit de vagina waarvan de oorzaak niet bekend is.
    • Je hebt een al dan niet aangeboren misvorming van de baarmoeder.
    • Je hebt ‘vleesbomen’ in de baarmoeder (myomen) die de baarmoederholte vervormen.
    • Je hebt een acute leverziekte of een levertumor.
    • Je bent allergisch voor één van de stoffen in dit geneesmiddel.
  • Wat moet ik doen als ik zwanger ben tijdens MIRENA gebruik?

    MIRENA is een middel om zwangerschap te voorkomen. Mocht er tijdens het gebruik van MIRENA onverwacht toch een zwangerschap optreden, dan moet je de MIRENA door je arts laten verwijderen. Ook moet je met je arts bespreken of het noodzakelijk is de zwangerschap te beëindigen. Bij een zwangerschap met een spiraal in de baarmoeder, is er een grotere kans op een miskraam of een vroegtijdige bevalling. In elk geval moet een dergelijke zwangerschap nauwlettend worden gecontroleerd. Omdat een zwangerschap tijdens gebruik van MIRENA niet vaak voorkomt, zijn er geen gegevens bekend over de invloed van MIRENA op de vrucht.

  • Kan ik MIRENA gebruiken als ik borstvoeding geef?

    MIRENA kan worden gebruikt tijdens borstvoeding. Er zijn heel kleine hoeveelheden van het levonorgestrel teruggevonden in de moedermelk (0,1% van de dosis wordt overgedragen op de zuigeling). Er is echter geen risico voor de zuigeling te verwachten.

  • Blijft MIRENA betrouwbaar als ik heb overgegeven of diarree heb?

    Ja, MIRENA blijft je beschermen tegen zwangerschap. Wanneer je een anticonceptiepil gebruikt en je hebt overgegeven of je hebt diarree, kan dit inderdaad invloed hebben op de werking van je pil. Dit geldt echter niet voor het hormoonspiraaltje, de betrouwbaarheid van MIRENA blijft behouden.

  • Kan ik met MIRENA mijn menstruatie uitstellen of vervroegen?

    Met MIRENA kun je je menstruatie niet uitstellen en ook niet vervroegen. Dit in tegenstelling tot de combinatiepil, de anticonceptiepleister en de anticonceptiering. Reden hiervoor is dat MIRENA continu hormonen afgeeft en je daarom geen stopweek hebt.

  • Hoe zit het eigenlijk met MIRENA en veilig vrijen?

    MIRENA is zeer betrouwbaar in het voorkomen van zwangerschap. Net als de gewone pil, beschermt ook MIRENA niet tegen seksueel overdraagbare aandoeningen (SOA's). Alleen een condooms kan tegen deze aandoeningen beschermen.

  • Wanneer stop ik met MIRENA?

    Je kunt op elk gewenst moment stoppen met MIRENA. Nadat je bent gestopt met MIRENA kun je snel weer zwanger worden. Als je niet zwanger wilt raken, vraag dan aan je arts om advies over andere betrouwbare methoden van anticonceptie. Je kunt je alvast voorbereiden op het gesprek met je arts door de informatie op deze website te lezen. Als je stopt omdat je zwanger wilt worden, wordt in het algemeen aangeraden om te wachten totdat je een natuurlijke menstruatie hebt gehad voordat je probeert in verwachting te raken. Je kunt dan gemakkelijker uitrekenen wanneer de bevalling zal plaatsvinden.

  • Heeft MIRENA bijwerkingen?

    Zoals alle geneesmiddelen kan MIRENA bijwerkingen veroorzaken, hoewel niet iedereen deze bijwerkingen krijgt. Raadpleeg de bijsluiter van MIRENA voor een overzicht van de bijwerkingen.

  • Hoe betrouwbaar is MIRENA?

    Alle hormonale anticonceptiemiddelen zijn betrouwbaar. Zowel onderzoek als praktijkervaring leert dat MIRENA een betrouwbare anticonceptiemethode is. Geen enkele vorm van anticonceptie is 100% betrouwbaar en voor alle anticonceptiemethoden geldt dat ze pas effectief kunnen zijn als ze correct en op het juiste moment worden ingenomen, gebruikt of toegediend.